Jak uszczelnić system gospodarowania odpadami komunalnymi w Lublinie

W związku z planowaną zmianą sposobu naliczania opłat za odbiór odpadów komunalnych, na podstawie art. 241 kodeksu postępowania administracyjnego, zwróciliśmy się do Prezydenta Miasta Lublin z wnioskiem dot. usprawnienia weryfikacji liczby domowników wskazywanych w deklaracjach śmieciowych na terenie miasta Lublin.

Według danych, jakie otrzymaliśmy w urzędzie miasta, właściciele mieszkań w budynkach wielorodzinnych w deklaracjach śmieciowych wskazali:

• 53 902 gospodarstw jednoosobowych (43% gospodarstw w zabudowie wielorodzinnej),
• 40 127 dwuosobowych (32%),
• 30 537 z trzema i więcej mieszkańcami (25%)

Natomiast właściciele domów jednorodzinnych wskazali:

• 3 010 gospodarstw domowych z 1 domownikiem (17% gospodarstw w domach jednorodzinnych),
• 5 095 gospodarstwo z 2 domownikami (29%),
• 9 673 gospodarstw z 3 i więcej domownikami (54%),

Z powyższych danych wynika, że w ponad 72% gospodarstw domowych zamieszkuje jedna lub dwie osoby. Jednocześnie w lubelskim MOPRze pozyskaliśmy informacje, że w Lublinie z programu „500+” korzysta 37 431 rodzin (mają co najmniej jedno dziecko). Po odjęciu tej liczby od liczby gospodarstw domowych zamieszkałych przez trzy lub więcej osób wynika, że w Lublinie może być niespełna 2800 mieszkań lub domów (1,97% ogółu gospodarstw domowych), w których mieszka więcej niż dwie osoby bez dzieci (np. trójka studentów lub rodzice z dzieckiem w wieku 18 i więcej lat). Już z tych, ogólnych analiz wynika, że liczba mieszkańców w deklaracjach śmieciowych znacznie odstaje od rzeczywistości.

W Lublinie wg danych GUS mieszka ok. 340 tys. osób. Zameldowanych na pobyt stały jest ok. 318 tys. osób. Tymczasem w wyliczeniach do uzasadnienia projektu uchwały o stawkach opłat przyjęto liczbę 280 tys. mieszkańców.

Jednocześnie wiemy, że mieszkańcy Lublina produkują coraz więcej śmieci (w 2019 wzrost o 2,6 Mg, tj. ok. 2,7%).

Tymczasem władze miasta Świdnik, sąsiadującego z Lublinem, opracowały aplikację, która automatycznie analizuje dane z wielu baz danych i wyszukuje rozbieżności z deklaracjami śmieciowymi. Tylko w pierwszym roku jej działania „odnaleziono” 1300 mieszkańców (a to miasto ośmiokrotnie mniejsze od Lublina). Miasto Świdnik zostało nagrodzone za wykorzystanie aplikacji nagrodami „Skrzydłami IT w Administracji” oraz „Smart City Awards”. Urząd Miasta podpisał listy intencyjne i przekazał aplikacje takim miastom, jak: Kalisz, Janów Lubelski, Łęczna, Kraków oraz Jastrzębia Zdrój. W sumie korzysta z niej już ponad 40 samorządów.

Zdaniem ekspertów, w deklaracjach śmieciowych brakuje ok. 17% mieszkańców (Dziennik Gazeta Prawna, „Łatwiej złapać tych, którzy nie płacą za śmieci”, 3 lutego 2021).

W związku z tym oraz z uwagi na przytoczone wcześniej dane, wnoszę, aby Prezydent Miasta Lublin zwrócił się do Burmistrza Miasta Świdnik, celem udostępnienia aplikacji oraz pomocy w jej zaimplementowaniu w naszym mieście.

Przy założeniu, że w Lublinie „odnajdzie się” ok. 20 tys. osób będących dotąd poza systemem, to roczny przychód z opłat za gospodarowanie odpadów może być wyższy nawet o 6 mln zł (licząc wg proponowanych stawek)! A raczej o tyle niższe koszty poniosą pozostali mieszkańcy, płacący uczciwie za odbiór odpadów (ok. 2 zł miesięcznie mniej od osoby).

Rekomendujemy, aby zapowiedzieć wdrożenie tego systemu przed rozpoczęciem zbierania deklaracji śmieciowych dot. liczby domowników a uruchomić aplikację wraz z lipcowym wdrożeniem nowego systemu naliczania opłat.