W tym roku miasta wojewódzkie zadłużą się o 3,5 miliarda złotych

Fundacja Wolności po raz kolejny przeanalizowała Wieloletnie Prognozy Finansowe oraz projekty budżetu osiemnastu miast o statusie wojewódzkim. Na tej podstawie porównaliśmy kondycję finansową i stan zadłużenia tych miast. Porównanie dotyczy stanu z tegorocznych projektów budżetów w stosunku do zeszłorocznych projektów.

Stan i przyrost zadłużenia

W tym roku zadłużenie miast wojewódzkich ma wzrosnąć o 3 555,6 mln zł w stosunku do planowanego stanu na koniec 2023 roku. Kwotowo największy przyrost zadłużenia będzie miał miejsce w Warszawie (ponad 1,36 mld zł), Krakowie (1,00 mld zł) oraz Łodzi (0,55 mld zł). Zmniejszenie swojego zadłużenia planują Gdańsk (o 461 mln zł), Bydgoszcz (165 mln zł) oraz Gorzów Wielkopolski (10 mln zł).

Po przeliczeniu na liczbę mieszkańców (wg danych GUS za 2022 rok) okazuje się, że w największym stopniu wzrośnie zadłużenie Katowic, Krakowa i Łodzi.

Na koniec tego roku najmniejszy wskaźnik długu w stosunku do dochodów będą miały Olsztyn (27%), Warszawa (34%) oraz Katowice (40%). Zadłużenie będzie stanowiło największy odsetek rocznych dochodów w Toruniu (104%), Łodzi (90%) oraz Krakowie (81%).

Szczegółowe dane nt. zadłużenia miast przedstawia poniższa tabela.

Koszty obsługi zadłużenia

Na obsługę długu miasta wydadzą nieco mniej niż w ubiegłym roku (2 190 mln zł, podczas gdy 2 208 mln zł planowane w 2023 roku).

Najwięcej za obsługę długu zapłacą mieszkańcy Krakowa (396 mln zł), Warszawy (299 mln zł) i Łodzi (280 mln zł). Najmniej odsetek zapłacą Gorzów Wielkopolski (nieco ponad 21 mln zł), Olsztyn (29 mln zł), oraz Zielona Góra (39 mln zł).

Koszty odsetek będą najmniej obciążające budżet miasta w Warszawie (będą stanowić 1,08% tegorocznych wydatków), Katowicach (1,73%) i Olsztynie (1,79%). Największą część budżetu pochłoną w Toruniu (stanowią 5,59% wszystkich zaplanowanych wydatków), Krakowie (4,58%) oraz Łodzi (4,54%).

Po przeliczeniu średniej na 1 mieszkańca wynika, że najmniej odsetek zapłacą mieszkańcy Gdańska (156 zł), Bydgoszczy (160 zł) i Warszawy (160 zł). Najwięcej kosztów obsługi zadłużenia przypada na mieszkańca Krakowa (493 zł), Lublina (421 zł) oraz Łodzi (421 zł).

Szczegółowe zestawienie kosztów obsługi zadłużenia przedstawia poniższa tabela.

Wydatki majątkowe w budżecie na 2024

Wydatki inwestycyjne w przyszłym roku mają wynieść średnio 14% budżetu miast. To spadek aż o 5 punktów procentowych w stosunku do budżetów na rok 2023. Najwięcej wydatków majątkowych zaplanowała prezydent Gdańska (22,4% wszystkich wydatków budżetowych i ponad 1677 zł na mieszkańca). 22,2% wydatków inwestycyjnych to cel w Zielonej Górze (2 381 zł na mieszkańca) a 21,9% w Toruniu (1 491 zł na mieszkańca).

Najmniejsze wydatki majątkowe w przeliczeniu na mieszkańca planuje Olsztyn (614 zł). Warto jednak zaznaczyć, że w ub. roku to właśnie Olsztyn planował największe nakłady inwestycyjne.

Opracowanie:

Krzysztof Jakubowski, Arkadiusz Plewik