1.

Pro­jekt uchwały

Pkt 3

Środ­ki z budże­tu pań­stwa, o któ­rych mowa w ust. 2, w poszcze­gól­nych latach

wyno­szą:

1) w 2026 r. – 100 mln zł;

2) w 2027 r. – 120 mln zł;

3) w 2028 r. – 130 mln zł;

4) w 2029 r. – 130 mln zł;

5) w 2030 r. – 130 mln zł.

Środ­ki z budże­tu pań­stwa, o któ­rych mowa w ust. 2, w poszcze­gól­nych latach

wyno­szą:

1) w 2026 r. – 102 mln zł;

2) w 2027 r. – 124 mln zł;

3) w 2028 r. – 136 mln zł;

4) w 2029 r. – 138 mln zł;

5) w 2030 r. – 140 mln zł.

Pro­po­nu­je­my rewa­lo­ry­za­cję budże­tu pro­gra­mu corocz­nie o kwo­tę 2 mln zł w sto­sun­ku do pro­jek­tu, z prze­zna­cze­niem na prio­ry­te­ty I‑IV, tj. te, któ­re wcze­śniej były reali­zo­wa­ne (lub zbli­żo­ne do nich) w ramach pro­gra­mu ASOS oraz Aktywni+.

W przed­ło­żo­nym pro­jek­cie budżet prio­ry­te­tów I‑IV ma wynieść po 40 mln zł rocz­nie, tj. tyle, co rocz­ny budżet pro­gra­mu ASOS w 2016 roku. Przez 10 lat mie­li­śmy znacz­ny wzrost sku­mu­lo­wa­nej infla­cji (ok. 40%) a ponad­to wg danych GUS licz­ba osób w wie­ku 60+ w tym okre­sie wzro­sła o ok. 1 mln. Te dwie dane wska­zu­ją, że potrze­by są więk­sze, niż rów­no­war­tość kwo­ty wydat­ko­wa­nej w 2016 roku. Przy­ję­cie budże­tu w pro­po­no­wa­nej kwo­cie ozna­cza fak­tycz­ny spa­dek wydat­ków rzą­do­wych na reali­za­cję pro­gra­mu akty­wi­za­cji seniorów.

2.

Załącz­nik do uchwa­ły (Pro­gram)

Prio­ry­tet I

s. 12

Prio­ry­tet I. Roz­wój stra­te­gicz­nych kon­cep­cji w zakre­sie poli­ty­ki senioralnej

(wykre­śle­nie tego prio­ry­te­tu i prze­nie­sie­nie środ­ków na prio­ry­te­ty II, III i IV)

Wpro­wa­dze­nie prio­ry­te­tu nie ma uza­sad­nie­nia we wnio­skach z ewa­lu­acji pro­gra­mu Aktyw­ni+. Co wię­cej, doty­czy reali­za­cji dzia­łań ogól­no­pol­skich, co wyklu­cza pod­mio­ty dzia­ła­ją­ce lokalnie.

3.

Załącz­nik do uchwa­ły (Pro­gram)

Prio­ry­tet II

Prio­ry­tet II. Edu­ka­cja osób starszych

Prio­ry­tet ten obej­mu­je dzia­ła­nia na rzecz roz­wo­ju Uni­wer­sy­te­tów Trze­cie­go Wie­ku w zakre­sie aktyw­no­ści spo­łecz­nej osób star­szych, uwzględ­nia­jąc róż­ne dzie­dzi­ny i for­my edu­ka­cji, któ­re pozwa­la­ją na aktyw­ne włą­cze­nie się w życie spo­łecz­no­ści lokal­nych osób star­szych oraz pro­mo­wa­nie wolontariatu.

Prio­ry­tet ten obej­mu­je dzia­ła­nia w zakre­sie aktyw­no­ści spo­łecz­nej osób star­szych, uwzględ­nia­jąc róż­ne dzie­dzi­ny i for­my edu­ka­cji, któ­re pozwa­la­ją na aktyw­ne włą­cze­nie się w życie spo­łecz­no­ści lokal­nych osób star­szych oraz pro­mo­wa­nie wolontariatu.

Dostęp­ność tego prio­ry­te­tu zosta­ła ogra­ni­czo­na jedy­nie dla orga­ni­za­cji poza­rzą­do­wych dzia­ła­ją­cych na rzecz Uni­wer­sy­te­tów Trze­cie­go Wie­ku (UTW). Samych UTW jest w Pol­sce ok. 552 (dane GUS za rok 2023/2024), z cze­go 56% (310) dzia­ła w for­mie orga­ni­za­cji poza­rzą­do­wej. Co praw­da OSR zakła­da, że pro­gram oddzia­łu­je na 700 UTW, to zgod­nie z pro­jek­tem pro­gra­mu, o dofi­nan­so­wa­nie w tym prio­ry­te­cie mogą się ubie­gać tyl­ko orga­ni­za­cje poza­rzą­do­we. Przy zało­że­niu śr. kwo­ty dota­cji 60 tys. zł, dota­cję każ­de­go roku uzy­ska 250 pod­mio­tów. Może to ozna­czać, że każ­dy pod­miot, któ­ry zło­ży wnio­sek, otrzy­ma dofi­nan­so­wa­nie, co spra­wi, że nie będzie to kon­kurs, mają­cy wyło­nić naj­lep­sze pomy­sły i wspie­rać dzia­ła­nia tam, gdzie są defi­cy­ty. Pro­po­nu­je­my wykre­śle­nie frag­men­tu o dzia­ła­niach na rzecz UTW.

4.

Załącz­nik do uchwa­ły (Pro­gram)

Prio­ry­tet III

s. 15

1. O dota­cję na reali­za­cję zadań reali­zo­wa­nych w ramach prio­ry­te­tu mogą ubie­gać się jed­nost­ki samo­rzą­du szcze­bla gmin­ne­go, powia­to­we­go i wojewódzkiego.

(…)

3. Wspar­cie finan­so­we w ramach Prio­ry­te­tu jest prze­zna­czo­ne dla jed­no­stek samorządu

tery­to­rial­ne­go na szcze­blu gmin, powia­tów i woje­wództw, przy któ­rych zosta­ła powołana

i funk­cjo­nu­je rada seniorów.

4. Pomoc finan­so­wa może wynieść do 80% kosz­tów kwa­li­fi­ko­wal­nych zada­nia, ale nie może prze­kro­czyć kwo­ty 20 000 zł.

1. O dota­cję na reali­za­cję zadań reali­zo­wa­nych w ramach prio­ry­te­tu mogą ubie­gać orga­ni­za­cje poza­rzą­do­we i wymie­nio­ne w art. 3 ust. 3 usta­wy o dzia­łal­no­ści pożyt­ku publicz­ne­go i wolontariacie

(…)

3. Wspar­cie finan­so­we w ramach Prio­ry­te­tu jest prze­zna­czo­ne na dzia­ła­nia w zakre­sie wzmoc­nie­nia samo­or­ga­ni­za­cji śro­do­wi­ska osób star­szych oraz zwięk­sze­nia wpły­wu osób star­szych na decy­zje doty­czą­ce warun­ków życia obywateli.

4. War­tość dota­cji przy­zna­nej w ramach kolej­nych ogła­sza­nych edy­cji otwar­te­go kon­kur­su wynie­sie w każ­dym z prio­ry­te­tów od 20 tys. zł do 100 tys. zł.

Taki zapis spra­wia, że dota­cje w tym prio­ry­te­cie będą dostęp­ne tyl­ko dla urzę­dów samo­rzą­do­wych, w któ­rych funk­cjo­nu­ją rady senio­rów (ok. 460 wg sta­nu na 2023 rok). Jed­no­cze­śnie na dota­cje zapla­no­wa­no 9,5 mln zł przy maks. kwo­cie 20 tys. zł. Ozna­cza to, że rocz­nie może zostać przy­zna­nych 475 dota­cji. Zatem poten­cjal­nie każ­dy samo­rząd, któ­ry wystą­pi z wnio­skiem, otrzy­ma dofi­nan­so­wa­nie. Przy czym dla dużych samo­rzą­dów, wyda­ją­cych milio­ny zło­tych na wspar­cie i akty­wi­za­cję senio­rów, pro­ce­du­ra ubie­ga­nia się o dofi­nan­so­wa­nie w kwo­cie 20 tys. zł. może oka­zać się nie­atrak­cyj­na. W prak­ty­ce prio­ry­tet może spro­wa­dzić się do finan­so­wa­nia wycie­czek dla człon­ków rad senio­rów z małych i śred­nich gmin (z uwa­gi na nie­wiel­kie środ­ki oraz łatwość wydat­ko­wa­nia środ­ków). Pro­po­nu­je­my, aby pod­mio­ta­mi upraw­nio­ny­mi w tym prio­ry­te­cie były „ponow­nie” orga­ni­za­cje poza­rzą­do­we oraz wnio­sku­je­my o zwięk­sze­nie mak­sy­mal­nej kwo­ty dota­cji do 100 tys. zł. Orga­ni­za­cje poza­rzą­do­we mają więk­sze zaufa­nie spo­łecz­ne, są nie­za­leż­ne poli­tycz­nie, mają lep­szą komu­ni­ka­cję, ela­stycz­ne meto­dy pra­cy, doświad­cze­nie w pra­cy z senio­ra­mi i wresz­cie mogą pra­co­wać w nie­for­mal­nej atmos­fe­rze. Poza tym trud­no sobie wyobra­zić, aby par­ty­cy­pa­cji spo­łecz­nej, w tym np. kon­tro­li oby­wa­tel­skiej uczy­li urzędnicy.

5.

Załącz­nik do uchwa­ły (Pro­gram)

IX Mier­ni­ki

Mier­nik nr 8 

Licz­ba osób star­szych bio­rą­cych udział

w ini­cja­ty­wach z zakre­su partycypacji

spo­łecz­nej osób starszych

i prze­ciw­dzia­ła­niu osa­mot­nie­niu osób

star­szych

-

Pro­gram zakła­da reali­za­cję przez jed­nost­ki samo­rzą­du tery­to­rial­ne­go (w któ­rych dzia­ła­ją rady senio­rów) 800 ini­cja­tyw z udzia­łem 32 000 uczest­ni­ków. Śr. wycho­dzi po 40 uczest­ni­ków na ini­cja­ty­wę. Tym­cza­sem prze­cięt­na licz­ba człon­ków rady senio­rów wyno­si 13 (Emi­lia Lewic­ka, „Rady senio­rów Obraz, typo­lo­gia, per­spek­ty­wy”, s. 332).

Załącz­nik do uchwa­ły (Pro­gram)

Prio­ry­tet IV

s. 16–17

(…)

War­tość dota­cji przy­zna­nej w ramach kolej­nych ogła­sza­nych edy­cji otwar­te­go kon­kur­su wynie­sie w każ­dym z prio­ry­te­tów od 20 tys. zł do 50 tys. zł.

(…)

War­tość dota­cji przy­zna­nej w ramach kolej­nych ogła­sza­nych edy­cji otwar­te­go kon­kur­su wynie­sie w każ­dym z prio­ry­te­tów od 20 tys. zł do 100 tys. zł.

Jest to fak­tycz­nie jedy­ny prio­ry­tet, skie­ro­wa­ny do lokal­nych orga­ni­za­cji poza­rzą­do­wych. Jed­no­cze­śnie w pro­gra­mie pro­po­nu­je się zmniej­sze­nie (wzglę­dem poprzed­nich pro­gra­mów ASOS i Aktyw­ni+) mak­sy­mal­nej kwo­ty dota­cji do 50 tys. zł, co pozwo­li na przy­zna­nie maks. 190 dota­cji. W efek­cie wie­le orga­ni­za­cji poza­rzą­do­wych będzie rywa­li­zo­wać o nie­wiel­kie środ­ki na dzia­ła­nia (w 2025 roku w kon­kur­sie Aktyw­ni+ ofer­ty zło­ży­ło 1717 orga­ni­za­cji). W tym prio­ry­te­cie moż­na spo­dzie­wać się, że licz­ba ofert będzie co naj­mniej kil­ku­krot­nie więk­sza niż w prio­ry­te­tach II i III, gdzie znacz­nie mniej pod­mio­tów ma moż­li­wość apli­ko­wa­nia. Zwięk­szy to też kosz­ty i czas obsłu­gi wnio­sków. Pro­po­nu­je­my zwięk­sze­nie mak­sy­mal­nej kwo­ty dota­cji do 100 tys. zł oraz zwięk­sze­nie środ­ków budże­to­wych w tym priorytecie.

Załącz­nik do uchwa­ły (Pro­gram)

s. 17

War­tość dota­cji przy­zna­nej w ramach kolej­nych ogła­sza­nych edy­cji otwar­te­go kon­kur­su wynie­sie w każ­dym z prio­ry­te­tów od 20 tys. zł do 50 tys. zł.

-

Zapis ten jest nie­zgod­ny z zapi­sa­mi na s. 14 („War­tość dota­cji przy­zna­nej w ramach ogła­sza­nych edy­cji otwar­te­go kon­kur­su wynie­sie od 100 tys. zł do 250 tys. zł” dla prio­ry­te­tu I oraz „War­tość dota­cji przy­zna­nej w ramach kolej­nych ogła­sza­nych edy­cji otwar­te­go kon­kur­su wynie­sie w każ­dym z prio­ry­te­tów od 20 tys. zł do 70 tys. zł” dla prio­ry­te­tu II). Jeśli w każ­dym prio­ry­te­cie wska­za­no róż­ne kwo­ty dota­cji, to nie moż­na na koniec ogra­ni­czyć dota­cji dla wszyst­kich prio­ry­te­tów do maks. 50 tys. zł.