1. Czy z prowadzeniem fundacji (oprócz kosztów faktycznej działalności) wiążą się jakiekolwiek koszta stałe, np. w formie opłat do kas społecznych (np. ZUS) itp.?

Fundacja może działać bez stałych kosztów, ale tylko wtedy, gdy opiera się na wolontariacie i nie wypłaca wynagrodzeń.

Koszty stałe to najczęściej: opłaty bankowe, księgowość (chyba że ktoś rozliczy bezpłatnie), reszta zależy od tego jakie zobowiązania sobie podejmiemy, np. wynajem lokalu czy abonament za telefon oraz zatrudnienie pracowników.

2. Czy kwestie księgowe muszą być rozliczane przez księgowego z wykształcenia, czy można samemu rozliczać się przed US i podpisywać umowy (np. o dzieło lub zlecenie)?

Fundacja musi prowadzić pełną księgowość – więc albo trzeba to umieć, albo poszukać komuś kto to rozliczy. My się na tym nie znamy, więc opłacamy biuro rachunkowe. Umowy w imieniu fundacji może zawierać ten, kto ją reprezentuje na zewnątrz (zgodnie z tym, co wpisane w statucie). Raczej nie jest to księgowa tylko prezes zarządu samodzielnie lub kilku członków zarządu.

3. W jakiej formie trzeba się rozliczać z US?

Fundacja ma kilka obowiązków podatkowych, w zależności od swojej działalności:

CIT-8 – coroczne zeznanie podatkowe (nawet jeśli korzysta ze zwolnień podatkowych).

Deklaracje VAT (JPK_V7) – jeśli fundacja jest czynnym podatnikiem VAT.

PIT-4R / PIT-11 – jeśli wypłaca wynagrodzenia (pracownicy, zleceniobiorcy).

Sprawozdanie finansowe – składane do KRS oraz udostępniane administracji skarbowej.

4. Czy założenie fundacji musi się odbyć w sądzie rejonowym w miejscu zameldowania fundacji?

Z tego co wiem, to powinna być zarejestrowana w sądzie właściwym dla jej siedziby.

5. Czy majątek fundatorski może być w formie niepienieżnej? W naszym wypadku zakładamy fundację, która – upraszczając – będzie wspierać i promować młode talenty muzyczne. Jako wkład chcielibyśmy zafundować instrument muzyczny, którego faktyczna wartość i suma na fakturze zakupu instrumentu przekracza kwotę 1000PLN.

A czy instrumentem muzycznym są Państwo w stanie opłacić rachunki/umowy zawarte przez fundację? Powinny to być pieniądze, nie musi być 1000 zł, można pewnie i 200 zł, tylko że to nie będzie poważnie wyglądać. Bo co może zrobić fundacja mająca 200 zł na koncie?

6. Jaka jest różnica między fundacją a stowarzyszeniem?

Główna różnica polega na tym, kto ją tworzy i na jakich zasadach działa:

Fundacja

  • Może ją założyć nawet jedna osoba.
  • Opiera się na majątku (funduszu założycielskim) przekazanym na określony cel społeczny.
  • Najważniejszą rolę pełni fundator i zarząd.
  • Nie ma członków – nie działa w oparciu o członkostwo.

Stowarzyszenie

  • Tworzy je co najmniej 7 osób.
  • Opiera się na działaniu członków, a nie na majątku.
  • Najwyższą władzą jest walne zgromadzenie członków.
  • Ma strukturę członkowską i demokratyczne podejmowanie decyzji.

7. Czy fundator może być prezesem fundacji?

Tak — fundator może pełnić funkcję prezesa fundacji, o ile nie zabrania tego statut fundacji.

Prawo nie nakłada w tym zakresie ograniczeń. Kluczowe jest więc to, co zapiszesz w statucie. Jeśli nie ma tam zakazu, fundator może być członkiem zarządu, a także jego prezesem.

8. Czy trzeba płacić podatki jako fundacja?

To zależy — fundacja może podlegać podatkom, ale w wielu przypadkach może korzystać ze zwolnień.

Najważniejsze informacje:

CIT – dochody przeznaczone na cele statutowe (społeczne, edukacyjne, charytatywne itp.) są zwolnione z podatku.

VAT – fundacja płaci VAT, jeśli prowadzi działalność opodatkowaną i przekroczy limity lub zarejestruje się jako podatnik VAT.

PIT/ZUS – jeśli zatrudnia pracowników lub wypłaca wynagrodzenia, ma standardowe obowiązki jak każdy pracodawca.

Podsumowując: fundacja nie zawsze płaci podatki, ale musi prowadzić księgowość i składać wymagane deklaracje.